Jedno z pierwszych pytań, które słyszymy od klientów, brzmi: „Czy w ogóle mogę to legalnie zbudować?”
Odpowiedź jest prostsza niż większość ludzi sądzi — i zdecydowanie bardziej korzystna. Oto co mówią przepisy w 2026 roku.
Krótka odpowiedź
Schron przydomowy o powierzchni użytkowej do 35 m² przy domu jednorodzinnym nie wymaga pozwolenia na budowę. Wystarczy zgłoszenie do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej (starostwo powiatowe).
To zmiana, która otworzyła rynek schronów prywatnych dla dziesiątek tysięcy właścicieli domów w całej Polsce.
Podstawa prawna
Regulacja wynika z przepisów o ochronie ludności i obronie cywilnej, które weszły w życie od 2026 roku. Schrony i ukrycia przydomowe o powierzchni użytkowej do 35 m² zostały zakwalifikowane jako obiekty wymagające jedynie zgłoszenia — analogicznie do garażu czy wiaty.
Co to oznacza w praktyce?
Organ administracji (starosta lub prezydent miasta) ma 21 dni na wniesienie sprzeciwu. Jeśli w tym czasie nie odpowie — masz prawo przystąpić do budowy. Nie musisz czekać na decyzję, nie musisz składać operatu wodnoprawnego, nie przechodzisz przez pełne postępowanie administracyjne.
Co musisz przygotować do zgłoszenia?
Lista jest konkretna. Do zgłoszenia budowlanego potrzebujesz:
1. Projekt zagospodarowania działki Pokazuje gdzie na działce ma stanąć schron — z zachowaniem odległości od granicy działki i budynku. Robi go uprawniony projektant.
2. Projekt architektoniczno-budowlany Rzut, przekrój, opis techniczny. Musi zawierać rozwiązania konstrukcyjne (ściany, strop, fundamenty), wentylację i sposób zasilania awaryjnego.
3. Oświadczenie projektanta Projektant potwierdza zgodność projektu z przepisami techniczno-budowlanymi i prawem budowlanym.
4. Ustanowienie kierownika budowy Przy schronach wylewanych (betonowych) — wymagane. Przy prefabrykowanych — zależy od producenta i lokalnej interpretacji przepisów.
Kiedy jednak potrzebujesz pozwolenia?
Zgłoszenie wystarczy gdy:
- Schron ma do 35 m² powierzchni użytkowej
- Stoi przy domu jednorodzinnym
- Nie narusza warunków zabudowy ani planu miejscowego
Pozwolenie jest wymagane gdy:
- Schron ma powyżej 35 m² (lub planujesz rozbudowę w przyszłości)
- Działka jest objęta szczególnymi ograniczeniami (np. strefa ochrony konserwatorskiej, teren zalewowy)
- Schron jest wbudowany w budynek wielorodzinny lub użyteczności publicznej
W przypadku schronów dla deweloperów i inwestorów instytucjonalnych — procedura jest pełna i wymaga projektu budowlanego z pozwoleniem.
Typowe pytania klientów
Czy schron w piwnicy istniejącego domu wymaga zgłoszenia? Jeśli dostosowujesz istniejącą piwnicę do funkcji schronu (wzmocnienie ścian, wentylacja, drzwi hermetyczne) — może być to kwalifikowane jako zmiana sposobu użytkowania lub roboty budowlane. Zalecamy konsultację z architektem przed przystąpieniem do prac.
Czy gmina może wnieść sprzeciw? Tak, w ciągu 21 dni. W praktyce sprzeciw dotyczy sytuacji gdy projekt narusza przepisy techniczno-budowlane lub warunki zabudowy. Przy prawidłowo przygotowanej dokumentacji — sprzeciw jest rzadkością.
Czy muszę zgłosić schron do ewidencji? Po zakończeniu budowy sporządza się dokumentację powykonawczą. Schrony i ukrycia przydomowe mogą podlegać obowiązkowi zgłoszenia do ewidencji obiektów ochrony ludności — warto zapytać w lokalnym wydziale zarządzania kryzysowego.
Ile trwa procedura zgłoszeniowa? Złożenie zgłoszenia → 21 dni ciszy administracyjnej → start budowy. Jeśli starostwo nie wniesie sprzeciwu — możesz zacząć kopać już w 22. dniu.
Jak Zaremba Construction prowadzi formalności?
Większość klientów, z którymi pracujemy, nigdy wcześniej nie miała do czynienia ze zgłoszeniami budowlanymi. Dlatego zajmujemy się tym za nich.
Nasz proces wygląda tak:
- Wstępna ocena działki — sprawdzamy MPZP, warunki zabudowy, poziom wód gruntowych, odległości od granicy
- Projekt przez współpracujące biuro — mamy stałych projektantów w Nowym Sączu i okolicach, którzy znają lokalne realia i starostwa
- Złożenie zgłoszenia — kompletna dokumentacja trafia do starostwa bez udziału klienta
- Czekamy 21 dni — informujemy klienta na bieżąco
- Zaczynamy kopać — mamy własną koparkę, więc nie ma przestojów
Klient dostaje gotowy schron z kompletem dokumentacji — bez biegania po urzędach.
Zaremba Construction — Nowy Sącz i Małopolska
Realizujemy schrony przydomowe na terenie Małopolski: Nowy Sącz, Limanowa, Gorlice, Nowy Targ, Mszana Dolna i okolice.
Mamy własną koparkę i współpracujemy z lokalnymi biurami projektowymi — to skraca czas realizacji i obniża koszty.
Bezpłatna wycena i ocena działki
Zanim złożysz wniosek do starostwa — sprawdź czy Twoja działka nadaje się do budowy schronu. Wykonujemy bezpłatną ocenę warunków terenowych.
📞 +48 696 061 290 ✉️ info@zarembacs.pl 📍 Nowy Sącz — obsługujemy całą Małopolskę
*Artykuł zaktualizowany: marzec 2026. Informacje dotyczą przepisów obowiązujących w Polsce od 2026 roku. Przed przystąpieniem do budowy zalecamy konsultację z projektantem i weryfikację lokalnych warunków zabudowy. Skontaktuj się z nami po indywidualną ocenę.*